Số hiệu nguyên tử là gì?
Trong bảng tuần hoàn hiện đại, các nguyên tố được liệt kê theo thứ tự số hiệu nguyên tử tăng dần. Số nguyên tử là số proton trong hạt nhân nguyên tử. Số lượng proton xác định danh tính của một nguyên tố (nghĩa là một nguyên tố có 6 proton là nguyên tử carbon, bất kể có bao nhiêu neutron có thể có mặt). Số lượng proton xác định có bao nhiêu electron bao quanh hạt nhân và chính sự sắp xếp của các electron này quyết định phần lớn hành vi hóa học của một nguyên tố.
Trong bảng tuần hoàn sắp xếp theo chiều tăng dần số hiệu nguyên tử, các nguyên tố có tính chất hóa học giống nhau đương nhiên được xếp vào cùng một cột (nhóm). Chẳng hạn, tất cả các nguyên tố trong Nhóm 1A đều là kim loại tương đối mềm, phản ứng mạnh với nước và tạo thành điện tích 1+; tất cả các nguyên tố trong Nhóm 8A đều là khí đơn nguyên tử, không phản ứng ở nhiệt độ phòng, v.v. Nói cách khác, có sự lặp lại tuần hoàn tính chất của các nguyên tố hóa học với khối lượng tăng dần.
Trong bảng tuần hoàn ban đầu do Dimitri Mendeleev xuất bản năm 1869, các nguyên tố được sắp xếp theo khối lượng nguyên tử tăng dần — vào thời điểm đó, hạt nhân vẫn chưa được khám phá và không có hiểu biết gì về cấu trúc bên trong của nguyên tử, vì vậy khối lượng nguyên tử là hướng dẫn duy nhất để sử dụng. Một khi cấu trúc của hạt nhân đã được hiểu rõ, thì rõ ràng là số hiệu nguyên tử chi phối tính chất của các nguyên tố.
Nguồn gốc của số hiệu nguyên tử
1869: Mendeleev đưa ra bảng tuần hoàn dựa trên khối lượng nguyên tử. Bảng tuần hoàn khi đó còn nhiều lỗ hổng chưa thể giải thích.
1911: Rutherford và van den Broek đưa ra mô hình nguyên tử, với lõi của nguyên tử chiếm một nửa trọng lượng nguyên tử. Van den Broek đề xuất rằng điện tích trung tâm và số electron đúng bằng vị trí của chúng trong bảng tuần hoàn.
1913: Henry Moseley sử dụng giả thuyết của van den Broek, kiểm tra các vạch quang phổ của các nguyên tử bị kích thích để tìm ra số hiệu nguyên tử. Ông đã đo bước sóng của các nguyên tố từ nhôm (Z 17) đến vàng (Z 79).
1915: Moseley chết, số nguyên tử của tất cả các nguyên tố đã biết đều đã được kiểm tra bằng phương pháp của ông.
1932: James Chadwick đã khám phá ra neutron, tát cả các lý luận về electron hạt nhân đã kết thúc. Kết luận số nguyên tử Z được công nhận là giống với số proton của hạt nhân.
Bảng số hiệu nguyên tử?
Số hiệu nguyên tử | Viết tắt | Khối lượng nguyên tử |
1 | H | 1.00797 |
2 | He | 4.0026 |
3 | Li | 6.941 |
4 | Be | 9.01218 |
5 | B | 10.81 |
6 | C | 12.011 |
7 | N | 14.0067 |
8 | O | 15.9994 |
9 | F | 18.9984 |
10 | Ne | 20.179 |
11 | Na | 22.98977 |
12 | Mg | 24.305 |
13 | Al | 26.98154 |
14 | Si | 28.0855 |
15 | P | 30.97376 |
16 | S | 32.06 |
17 | Cl | 35.453 |
18 | Ar | 39.948 |
19 | K | 39.0983 |
20 | Ca | 40.08 |
21 | Sc | 44.9559 |
22 | Ti | 47.9 |
23 | V | 50.9415 |
24 | Cr | 51.996 |
25 | Mn | 54.938 |
26 | Fe | 55.847 |
27 | Co | 58.9332 |
28 | Ni | 58.7 |
29 | Cu | 63.546 |
30 | Zn | 65.38 |
31 | Ga | 69.72 |
32 | Ge | 72.59 |
33 | As | 74.9216 |
34 | Se | 78.96 |
35 | Br | 79.904 |
36 | Kr | 83.8 |
37 | Rb | 85.4678 |
38 | Sr | 87.62 |
39 | Y | 88.9059 |
40 | Zr | 91.22 |
41 | Nb | 92.9064 |
42 | Mo | 95.94 |
43 | Tc | -98 |
44 | Ru | 101.07 |
45 | Rh | 102.9055 |
46 | Pd | 106.4 |
47 | Ag | 107.868 |
48 | Cd | 112.41 |
49 | In | 114.82 |
50 | Sn | 118.69 |
51 | Sb | 121.75 |
52 | Te | 127.6 |
53 | I | 126.9045 |
54 | Xe | 131.3 |
55 | Cs | 132.9054 |
56 | Ba | 137.33 |
57 | La | 138.9055 |
58 | Ce | 140.12 |
59 | Pr | 140.9077 |
60 | Nd | 144.24 |
61 | Pm | -145 |
62 | Sm | 150.4 |
63 | Eu | 151.96 |
64 | Gd | 157.25 |
65 | Tb | 158.9254 |
66 | Dy | 162.5 |
67 | Ho | 164.9304 |
68 | Er | 167.26 |
69 | Tm | 168.9342 |
70 | Yb | 173.04 |
71 | Lu | 174.967 |
72 | Hf | 178.49 |
73 | Ta | 180.9479 |
74 | W | 183.85 |
75 | Re | 186.207 |
76 | Os | 190.2 |
77 | Ir | 192.22 |
78 | Pt | 195.09 |
79 | Au | 196.9665 |
80 | Hg | 200.59 |
81 | Tl | 204.37 |
82 | Pb | 207.2 |
83 | Bi | 208.9804 |
84 | Po | -209 |
85 | At | -210 |
86 | Rn | -222 |
87 | Fr | -223 |
88 | Ra | 226.0254 |
89 | Ac | 227.0278 |
90 | Th | 232.0381 |
91 | Pa | 231.0359 |
92 | U | 238.029 |
93 | Np | 237.0482 |
94 | Pu | -242 |
95 | Am | -243 |
96 | Cm | -247 |
97 | Bk | -247 |
98 | Cf | -251 |
99 | Es | -252 |
100 | Fm | -257 |
101 | Md | -258 |
102 | No | -250 |
103 | Lr | -260 |
104 | Rf | -261 |
105 | Db | -262 |
106 | Sg | -263 |
107 | Bh | -262 |
108 | Hs | -255 |
109 | Mt | -256 |
110 | Ds | -269 |
111 | Rg | -272 |
112 | Uub | -277 |
113 | — | ——— |
114 | Uuq |
Bài viết liên quan:
Any comments?